Gezdiğim yerlerde… Adana, İzmir, Antalya’da… Bayramdan önce gittiğim Almanya‘da, Kuzey Kıbrıs’ta… Kurban Bayramı’nı geçirdiğim Trabzon‘da gördüm ki…
İnsanlar rüşvetten, yolsuzluktan şikâyetçi… Ve çok tepkili.
Vatandaş öfkeli… Hani ne derler? “Burnundan soluyor.”
Lefkoşa‘daki okuyucu, “Bunları yazın” diyor.
Berlin, Kayseri, Malatya, Trabzon, Samsun, Çorum‘daki okur, aynı şeyi söylüyor:
“Yazın bunları.”
İyi de… Nereden başlayalım?
***
SAHTE REÇETE
Kuzey Kıbrıs’tan örnekler.
Sahte reçete operasyonu… Onlarca kişi gözaltına alınmış… Aralarında eczacı çok.
Suçlama… İddia:
“Devleti soymak.”
Yargılama devam ediyor.
Sokak… Yargı sürecinin uzamamasını istiyor.
***
BAŞBAKANLIK MÜSTEŞARI
Yine KKTC… Başbakanlık müsteşarı… Yolsuzluk suçlamasıyla görevden alınmıştı.
Ardından gözaltı süreci başladı.
Mahkemesi devam ediyor.
Yargı sürecinin uzamasından herkes dertli… Sadece sokaktaki vatandaş değil, konuştuğumuz pek çok siyasetçi de.
***
SAHTE DİPLOMA
Köroğlu efsanesi… Bolu Beyi’ne öfkesini ve isyanını haykıran Köroğlu’nun ünlü sözü:
“Tüfek icat oldu mertlik bozuldu.”
Günümüzde de… Neler bozulmadı ki?
KKTC’de… Herkesin dilinde… Tam bir enflasyon…
Sahte diploma enflasyonu.
***
YARGININ İŞ YÜKÜ FAZLA
Rüşvetin, yolsuzluğun bir kısmı yeni… Bir kısmı da geçen yıldan kalma… Veya önceki yıllardan.
Mahkemenin iş yükü ağır.
Davalar uzadıkça uzuyor… Türkiye‘deki gibi.
Sokakta… Konuşuluyor da konuşuluyor.
***
BİNBOĞA
Hayır, rakı markası değil… KKTC’de yem fabrikası… Binboğa Yem Kooperatifi’ne ait.
2025… Temmuz… Zimmet… Yolsuzluk… Görevi kötüye kullanma.
Suçlama: On ihale… Altı ihalesiz işlem.
Zarar: 7 milyon 883 bin 628 lira.
Soruşturma… Fabrikanın beş yöneticisi tutuklandı… Yargı süreci devam ediyor.
***
YOLSUZLUK ALGISI
Masamızda bir rapor var:
“Yolsuzluk algısı raporu.”
Uluslararası Şeffaflık Örgütü kriterlerine göre hazırlanmış.
KKTC… Halkın yüzde 76’sı “yolsuzluğun çok ciddi bir sorun olduğu” düşüncesinde.
***
KARA PARA
Uyuşturucu… Kara para… Sanal bahis… Peş peşe operasyonlar sürüyor… Kesintisiz.
Girne’de operasyon. Gazimağusa… İskele… Lefkoşa’da operasyon.
Yakalanan çok… Ruhsatsız tabanca… Cep telefonu… Tutuklananların arasında polis bile var.
***
SAYMAKLA BİTMEZ
Kıbrıs… Kamuya ait arazi ve binaların tahsis edilmesinde… Kiraya verilmesinde… Yolsuzluk… Rüşvet.
Kamu arazisi çok mu çok.
Turizm arazisi… Tarım arazisi.
Yolsuzluk ve rüşvetin en yoğun olduğu bölüm: Tahsis işlemleriyle ilgili bürokrasi.
Saymakla bitmez.
***
İHALE KOMİSYONU
Kıbrıs… Operasyon… Merkezi İhale Komisyonu Başkanı’na gözaltı.
Ve hemen görevden alındı.
Yargılanıyor.
Sonra… İkinci operasyon.
Merkezi İhale Komisyonu’ndan bir görevli daha gözaltında.
Onun da mahkemesi devam ediyor.
***
BAKAN BİLE VAR
Yavru vatanda yolsuzluktan gözaltına alınan eski bakan bile var: Milli Eğitim Bakanı.
Suçlama: Yolsuzluk.
Yargılanıyor.
***
YÖDAK
Kuzey Kıbrıs’ta… Üniversiteleri denetlemeden sorumlu bir kurum var: YÖDAK.
Açılımı: Yükseköğretim Planlama, Denetleme ve Akreditasyon Kurulu. Operasyon… Gözaltı… Tutuklama.
Başkan da… Eski başkan yardımcısı da… Rüşvet iddiasıyla hâkim karşısında.
Olayın ayrıntısı uzun.
Rüşveti veren… İsmi lazım değil… Kıbrıs’taki bir üniversite yönetimi.
***
TAPU DAİRESİ
Girne… Tapu dairesi… Operasyon… Üç kişi tutuklandı.
İki kişi, sahte evrak düzenliyorlar… Ve başkalarına ait daireleri, kendi şirketlerine devrediyorlar.
Kendilerine yardımcı(!) olan kamu görevlileri de var… Tapu dairesinden üç memur.
Polis… Sıkı bir takip… Her şey ortaya dökülüyor.
Gözaltı… Tutuklama…
Yargılama sürüyor.
***
ARŞİVDEKİ RAPOR
Yolsuzluk… Rüşvet… Her yerde… Her ülkede… Almanya’da da var, Çin’de de… Yarın olay olay, isim isim anlatırız.
Türkiye’de yolsuzluk… Rüşvet… Hep gündemde.
2002 yılında, Türkiye Büyük Millet Meclisi‘nde…
“Yolsuzlukların sebeplerinin, sosyal ve ekonomik boyutlarının araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla” Araştırma Komisyonu kurulmuştu.
Komisyon aylarca çalıştı.
Ve 2003‘te raporunu hazırladı… TBMM Başkanlığı’na sundu.
Rapor… O kadar kalın ki… Tam 1114 sayfa.
Şu anda Meclis arşivinde.
TBMM Başkanı, arşivdeki raftan o raporu indirse, çoğaltsa ve dağıtsa.
O günden bugüne neler değişti acaba?
***
ATATÜRK DİYOR Kİ…
Türkiye Büyük Millet Meclisi‘nin 1114 sayfalık, yolsuzluklarla ilgili araştırma raporunun ilk sayfası:
Atatürk‘ün portresi… Kurtuluş Savaşı dönemini simgeleyen bir fotoğraf.
Portrenin altındaki yazı… Atatürk’ün ders alınacak sözleri.
Belki biraz uzun ama… Paylaşmakta yarar var… Kelimesi kelimesine:
İnsanlar, daima yüksek, temiz ve mukaddes hedeflere yürümelidirler.
Bu hareket şeklidir ki insan olanın vicdanını, dimağını ve bütün insani kavramını tatmin eder.
Bu şekilde yürüyenler, ne kadar büyük fedakârlık yaparlarsa yükselirler ve bu hareket şekli mutlaka açık olur.
Çünkü alnı açık, dimağı açık, kalp ve vicdanı açık insanlar tarafından idare olunabilen toplumlar ancak bu manada hareketlerin izleyicisi olabilirler.
Fikirlerini, duygularını ve teşebbüslerini gizli tutanlar, gizli vasıtalar uygulamaya girişenler mutlaka utanma ve sıkılmayı gerektiren, akıl ve mantığın haricinde hareket edenler olabilirler.
Bu gibi işlere girişenlerin sonu er geç acıdır.
