Türkiye‘nin en önemli doğal yaşam alanları ve medeniyet miraslarından biri olan Van Gölü Havzası’nın çevresel, ekonomik, sosyal ve kültürel geleceğini bütüncül bir yaklaşımla ele almayı hedefleyen “Gelecek İçin Van Gölü Havzası – Ortak Akıl Platformu / Van Gölü Havzası Sürdürülebilir Gelecek Çalıştayı”, Van’da başladı. Kamu kurumları, yerel yönetimler, üniversiteler, özel sektör ve sivil toplum kuruluşlarının temsilcilerini ortak bir vizyonda buluşturan çalıştayın açılışında, havzanın mevcut durumunu ortaya koyan Van Gölü Havzası 2026 Durum Raporu kamuoyuyla paylaşıldı.
DÜNYAYA ÖRNEK GÖSTERECEĞİZ
Çalıştayın açılış konuşmasını gerçekleştiren Sıfır Atık Vakfı Başkanı ve COP31 Yüksek Düzeyli İklim Şampiyonu Samed Ağırbaş, bu organizasyonun Van Gölü tarihindeki en kapsamlı çalıştaylardan biri olduğunu vurguladı. Salonda 14 farklı bakanlıktan temsilcinin bulunduğuna dikkat çeken Ağırbaş, şu ifadeleri kullandı: “2020’de Sayın Emine Erdoğan Hanımefendi’nin talimatlarıyla başlayan çalışmalar bugün çok farklı bir noktaya geldi. Dünyanın bir çevre felaketine doğru sürüklendiği bu dönemde tek hedefimiz, Van Gölü’nü gelecek nesillere aktarmak. Türkiye’de düzenlenecek olan COP31 Zirvesi’nde, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanımız Sayın Murat Kurum’un liderliğinde yürütülen süreç doğrultusunda, Van Gölü çalışmalarını dünyaya ‘iyi uygulama örneği’ olarak göstermek istiyoruz.” Ağırbaş ayrıca yakın zamanda küresel ölçekte ses getirecek bir plastik raporu açıklayacaklarını ve atık ithali konusunda radikal adımların atılmasına vesile olacaklarını müjdeledi.
2050 ANAYASASI VİZYONU YAZILACAK
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakan Yardımcısı Burak Demiralp: “Türkiye, Cumhurbaşkanımızın liderliğindeki 2053 Net Sıfır Emisyon Vizyonu ile çevre politikalarında küresel bir aktör haline gelmiştir. Bu masalarda, COP31 perspektifinde Van Gölü Havzası’nın 2050 Vizyonu Anayasası’nı yazmayı hedefliyoruz.” Van Valisi Ozan Balcı: “Van Gölü Koruma Havzası Eylem Planı kapsamında bugüne kadar yapılan işlerin toplam değeri 12 milyar TL’ye ulaştı. Bölgeye yaptığımız milyarlık çevre, sağlık ve eğitim yatırımları şehrimizin geleceğine büyük katkı sunuyor.” Bitlis Valisi Ahmet Karakaya: “Tarihte ‘Yukarı Deniz’ olarak bilinen Van Gölü, Emine Erdoğan Hanımefendi’nin himayelerindeki süreçle çok şanslı bir dönem yaşıyor. Sıfır Atık Vakfı’nın katılımı bu sürece yeni bir güç katmıştır.”
RAKAMLAR VAN GÖLÜ DEVRİMİ
Çalıştayda paylaşılan Van Gölü Havzası 2026 Durum Raporu, 2020 yılından bu yana bölgede sessiz sedasız gerçekleşen çevresel dönüşümün boyutunu gözler önüne serdi.
Çevresel altyapı yatırımları kapsamında Van’a 485,3 milyon TL, Bitlis’e ise 568,8 milyon TL olmak üzere toplamda 1 milyar TL’nin üzerinde finansman sağlandı.
Mart 2020’de Van’da belediye nüfusunun yalnızca %38,4’üne verilen atıksu arıtma hizmeti, 2025 yılı itibarıyla %98,9’a yükseldi. Havza genelinde ise bu oran %99,8 olarak kayıtlara geçti.
Gölün geleceğini tehdit eden dip çamuru temizleme çalışmalarında bugüne kadar 2 milyon 140 bin metreküp çamur çıkarılarak hedefin %77’si tamamlandı.
Hayvansal kirliliğin önüne geçilmesi amacıyla Van’da 769 kaçak ahır kaldırıldı. Sıfır Atık Mavi çalışmaları kapsamında gölden 23 bin 368 kilogram atık toplanırken, 270 bin kişiye çevre eğitimi verildi.
YOL HARİTASI MASAYA YATIRILACAK
İlk gün açılış konuşmaları ve sahada gerçekleştirilen teknik altyapı ziyaretlerinin ardından, iki gün sürecek çalıştayın ikinci gününde tematik masa çalışmalarına geçilecek. Uzmanlar; iklim, su ve ekosistem, mekânsal planlama, ekonomik kalkınma, kültürel değerler ve yönetişim başlıkları altında bir araya gelerek Van Gölü Havzası’nın 2050 vizyonuna rehberlik edecek nihai sonuç raporunu ve stratejik yol haritasını hazırlayacak.
