ABD ve İsrail’in İran’a yönelik askeri operasyonunun ikinci haftasında, jeopolitik riskler ve yükselen petrol fiyatları, Wall Street endekslerinde belirgin bir geri çekilmeye yol açtı.
ENDEKSLERDE İKİ HAFTALIK DERİN KAYIP
Saldırılar 28 Şubat’ta başlamış, İran’ın misillemeleri ve Hürmüz Boğazı’ndaki petrol akışındaki aksaklıklar yatırımcıların risk iştahını azaltmıştı. Operasyonun başladığı günden itibaren ABD borsalarında satış baskısı hakim oldu:
Dow Jones Endeksi: Yüzde 4,9 düşüşle yılın en düşük seviyesine indi.
S&P 500 Endeksi: İki haftada yüzde 3,6 değer kaybetti.
Nasdaq Endeksi: Teknoloji hisseleri nispeten dirençli kalsa da yüzde 2,5 geriledi.
Sanayi ve finans ağırlıklı Dow Jones, teknoloji odaklı Nasdaq’a göre daha fazla kayıp yaşadı. Sanayi maliyetlerindeki artış ve ticaretin aksaması endeksi doğrudan etkiledi.
ENERJİ FİYATLARINDAKİ ARTIŞ PİYASALARI BASKILADI
Hürmüz Boğazı’ndaki tanker trafiğinin durma noktasına gelmesi, küresel tedarik zincirinde korkuları tetikledi. Brent petrol, çatışma öncesi 70–80 dolar bandından hızla 100 dolar seviyesinin üzerine çıktı.
Artan enerji maliyetleri, şirketlerin kar marjlarını baskılayarak büyüme beklentilerini aşağı çekti.
HAVA YOLU VE TURİZM SEKTÖRLERİ ZOR DURUMDA
Petrol fiyatlarındaki artıştan en çok etkilenen sektörler:
- Hava yolu: American Airlines, Delta Air Lines, United Airlines hisseleri yüzde 10–21 değer kaybetti.
- Turizm: Artan güvenlik endişeleri ve bilet fiyatlarındaki yükseliş nedeniyle satış baskısı yaşandı.
- Perakende ve otomotiv: Yüksek benzin fiyatları tüketici harcanabilir gelirini azalttı, araç satışlarını olumsuz etkiledi.
- Savunma, Enerji ve Siber Güvenlik Hisseleri Pozitif Ayrıştı
Genel piyasa satışına rağmen bazı sektörlerde şirket hisseleri değer kazandı:
- Savunma ve havacılık: RTX, Northrop Grumman gibi firmalar artan talep sayesinde yüzde 1–5 yükseldi.
- Enerji şirketleri: ExxonMobil, Chevron kar marjlarının artışıyla değer kazandı.
- Siber güvenlik ve yenilenebilir enerji: Bölgesel çatışma ve fosil yakıt bağımlılığından kurtulma motivasyonu ile hisseleri yükseldi.
FED ÜZERİNDEKİ BASKI ARTIYOR
Hürmüz Boğazı’ndaki tanker aksamaları, enerji fiyatlarını artırarak ABD enflasyonunu yukarı çekme riskini doğurdu. Fed’in gelecek hafta yapacağı toplantıda politika faizinin sabit tutulması beklenirken, enerji şoku faiz indirimlerinin zamanlamasını öteleyebilir.
Analistler, arz yönlü enerji kaynaklı enflasyon karşısında Fed’in faizleri daha uzun süre yüksek tutabileceğini, hatta gerekirse yeni bir faiz artışının gündeme gelebileceğini belirtiyor.
Tankerlere askeri gemi eşliği veya diplomatik girişimlerle sevkiyatın normale dönmesi, petrol fiyatlarındaki dalgalanmayı azaltabilir ve piyasalarda hızlı bir toparlanma sağlayabilir. Ancak çatışmanın uzaması, resesyon riskini artırarak Fed’in işini zorlaştıracak.
